31 Aralık 2025 Çarşamba

ANTOİNE AUGUSTİN COURNOT (matematikçi)

F
RANSIZ  matematikçi, iktisatçı ve filozof,  1801 yılında Gray'da doğdu. 1823-33 yılları arasında mareşal Gouvion-Saint-Cry'in özel sekreteri, 1834-35 arası Lyon'da, 1835-38 arasında da Grenoble'da matematik profesörü olarak çalıştı. 

Grenoble üniversitesine rektör, 1836-48' de genel müfettiş, son olarak da Dijon akademisi rektörü oldu (1848-62). İlk çalışmaları iktisat ile ilgilidir :  "Servet Teorisinin Matematik İlkeleri Üstüne Araştırmalar" (1838)" adlı kitabı, bazılarınca Ricardo'nun mübadele ile ilgili teorilerini cebir formülleriyle ortaya koyma denemesi olarak tanıtılır. Bu eser hiç bir başarı kazanmadı ise de kendisi matematik okulun öncüsü sayıldı. 

Önce cebir formüllerini atarak  "Servet Teorisinin İlkeleri (1863)", sonra yeni bir sadeleştirmeyle  "İktisadî Doktrinlere Toplu Bakış (1876)" adlarıyla ilk kitabını yeniden iki kez daha yazdı. Böylece vefatından (1877  -  Paris)  az önce matematik okulu başkanı Léon Valras ile Stanley Jivons tarafından hakkı teslim edildi.

24 Aralık 2025 Çarşamba

ANDRÉ COURNAND (hekim)

FRANSIZ  asıllı Amerikalı hekim, 1895' de Paris'de doğdu.  Kalbte "sağ karıncık kifayetsizliği" üzerine çalışmalarıyla ün yaptı.  1956  Nobel ödülünü kazandı. 

1937' den sonra  New York Rockefeller enstitüsünde çalışmaya başladı. André Cournand, 1988' de Amerika, Massachusetts' de vefat etti. 

17 Aralık 2025 Çarşamba

PAUL-LOUİS COURİER (yazar)

FRANSIZ  yazar, 1772 yılında Paris'de doğdu. Varlıklı bir mülk sahibinin torunuydu. Babası subay olmasını istedi. Bu yüzden matematik öğrenmek üzere Paris'e geldi. 

Bu sırada College de France'da, Vauvilliers'in Eski Yunanca derslerini takip etti. İyi bir Eski Yunan edebiyatı uzmanı oldu. 

1793' de asteğmen olarak girdiği orduda 1809' a kadar kaldı. İtalya'da subay olarak bulunduğu sırada Yunan yazarlarını çevirmeye başladı. Ordudan ayrıldıktan sonra bir süre Floransa'da kaldı. 1812' de Fransa'ya döndü. Paul-Louis Courier, 1825' de İndre-et-Loire, Véretz'de vefat etti. 

Başlıca kitapları :  "İki Meclise Dilekçe (1817)",  "Basit Söylev (1821)"  ve vefatından sonra yayınlanan "İtalya ve Fransa'dan Yazılmış Mektuplar". 

12 Aralık 2025 Cuma

FRANÇOİS COUPERİN (bestekâr)

F
RANSIZ  orgcu, klavsenci ve bestekâr aileye mensuptur. 1668' de Paris'de doğdu. "Büyük Couperin" olarak bilinir. 1690' da "Couperin de Crouilly" imzasıyla org için 2 missa yayınladı (bu missalardan başka, org için hiç bir parça yazmamıştır).

Corelli'nin kilise sonatları biçiminde üçlü sonatlarını çaldırdı. Bu suretle de Fransa'ya keman sonatı türünü ve İtalyan oda müziği üslûbunu getirmiş oldu. 

1693' de Thomelin'in vefatıyla boşalan kraliyet kilisesinin 4 orgculuğundan birine getirildi. Ayrıca, Bourgogne dükünün klavsen ve beste öğretmeni oldu (1694). Daha sonra Toulouse kontuna ve koruyucusu olan Bourbon dükünün üç kızına da müzik dersi verdi.

Konserlerde eserleri az çalınıyordu. Vefatının (1733 - Paris) pek farkına varılmadı. 100 yıldan fazla bir süre unutuldu gitti. Ses eserleri olarak "Laudate pueri" adlı bir motet (1697), 14  motet ve elevatio, baslı ve bassız tek veya çok sesli parçaları vardır.

2 Aralık 2025 Salı

CHARLES DE COULOMB (fizikçi)

F
RANSIZ  fizikçi, 1736 yılında Angoulême'de doğdu. Öğrenimini Mézières istihkâm okulunda tamamladıktan sonra, istihkâm mühendisi olarak orduya girdi. Kendi isteğiyle Martinique adasına giderek Bourbon kalesinin yapımını yönetti.

1772' de Fransa'ya dönünce, ordudan ayrılarak kendini ilmî araştırmalara verdi. İlk eserini 1777' de verdi "Mıknatıslı İğne Yapımında En İyi Usûl Üstüne Araştırmalar".  Fen akademisinden ödül kazanan ve ilerideki araştırmalarına ışık tutan bu eserinde ayrıca; mıknatıslığı giderici bir alanın varlığını açıkladı. 

Daha sonra "sürtünme" olayı ile ilgilenerek :  "Basit Makineler Teorisi (1779)" adlı eseri yayınladı. Sonraki çalışmalarını "burulma" konusunda yaptı (1784).  Magnetizma ve elektrostatiğin teorik ve deneysel esaslarını açıklayan 7  inceleme yazısı hazırladı.