31 Temmuz 2016 Pazar

FRANÇOİS CLOUET, eser-biyografi

FLAMAN kökenli Fransız ressam, 1520 yılında Tours şehrinde doğdu. Babası ressam Jean Clouet'dir. Babasının çalışmalarına katıldı, sonra onun yerini aldı. Ünü hızla yayıldı. François'nın eserleri atölyede model yokken yapılmış kompozisyonlardır. Ressamın ışık ve gölgelerden faydalanması, eserlerinde hacim etkisi yaratır. Ölçülerin büyük tutulması sebebiyle üslûp zarar görse de kişilik taşıyan anlatım gücü bu boşluğu doldurur. Tablolarında canlandırdığı kişiler, özellikle bakışlarındaki duygululukla ilgi çeker.

Tabloları, babası Jean Clouet'nin eserleri kadar zengin değildir, büyütülmüş birer minyatür niteliği taşır. Fransız sanatı bu konudaki en özlü şaheserlerini ona borçludur. François Clouet 1572 yılında Paris'te öldü.

François Clouet - Pierre Quthe'un portresi - 1562

30 Temmuz 2016 Cumartesi

JEAN CLOUET, eser-biyografi

FLAMAN kökenli ressam, Johannet veya Janet de denilir. 1475 yılına doğru Brüksel, Gand, Brugge veya Valenciennes' de doğdu. Jean Clouet, Tours'lu bir kuyumcunun kızıyla evlenerek bu şehirde yerleşti. Eserlerinde ortaçağ fransız minyatürcüleriyle flaman primitiflerinin etkileri birleşir. 1516' da fransız sarayına ressam, 1523' de de kralın başressamı oldu.

Hem karakalem hem de yağlıboya portreleriyle tanındı. Eserlerinde keskin bir gözlem ve titiz bir gerçekçiliğin izleri görülür. Yaptığı portreler, sanat yönünden olduğu kadar, tarih yönünden de mühim bir koleksiyondur. Jean Clouet 1541 yılında Paris'te öldü.

Jean Clouet - 1. François'nın portresi

29 Temmuz 2016 Cuma

PİETER CLAESZ, eser-biyografi

HOLLANDALI ressamdır, 1597 yılında Burgsteinfurt-Westfalen' da doğdu. 1617' den itibaren Haarlem'de çalıştı. Gelişigüzel seçilmiş eşyaları konu alan natürmortları, sade tonların hakim olduğu ışık oyunlarının etkisi altındadır. Daha çok yemek ve ziyafet sofralarını konu alan tablolar yaptı. Bir natürmort ustası olan Claesz 1661 yılında Haarlem'de öldü.

Pieter Claesz - Natürmort

28 Temmuz 2016 Perşembe

CLAUDE MİCHEL CLODİON, eser-biyografi

FRANSIZ heykeltraşı, 1738 yılında Nancy'de doğdu. Amcası Lambert-Sigisbert Adam'ın ve Pigalle'nin öğrencisi oldu. 1759' da Roma ödülünü kazandı. Çalışmaları, antik sanatın tam bir taklididir. Pişmiş topraktan yaptığı heykelleri büyük başarı sağladı. Antikçağ ve Barok dönemi etkileri taşıyan heykelleri otuz yıl boyunca durmadan yeniden yaptı. Clodion 1814 yılında Paris'te öldü.

Clodion - Bakkha'ya taç takan Satiros 

27 Temmuz 2016 Çarşamba

TRAVMA - TRAVMATOLOJİ

TRAVMA dışarıdan gelen ve darbe etkisi olan bir etkenin meydana getirdiği lezyona denir. Bu etkenler mekanik, ısı, elektrik, ışık, kimyasal maddeler, iyonize eden ışıklar, basınç, hız değişiklikleri olabilir. Farklı mekanizmalarla etki neticesinde ortaya çıkan travmalar; ezilme, sarsılma, çarpma, yara, şok, boğulma, yanık, sıcak çarpması, donmalar ve elektrik çarpması olarak adlandırılır.

Doğum travmaları, doğum esnasında yenidoğanı etkileyen lezyonları tanımlamak için kullanılır.

Yukarıda bahsedilen yaralar, kırıklar, yanıklar, ezikler, çıkıklar gibi travmatik lezyonlarla ilgilenen tıp dalına ise "travmatoloji" denilir.

26 Temmuz 2016 Salı

TRİCHOPHYTON (keratin mantarı)

TRİCHOPHYTON, insan ve hayvanlarda saç, deri ve tırnaklarda hastalığa yol açan bir mantar cinsidir. Mantar insana topraktan, çevreden, hayvanlardan; özellikle sığır, kedi ve köpeklerden ya da önceden hastalık bulaşmış kişilerden bulaşır.

Mantar, keratinle beslendiği için, derinin keratinleşme gösteren bütün yapılarında (üstderi, kıllar, tırnaklar) bulunabilir. Saçlı derideki enfeksiyon yuvarlak, ufak, çok sayıda, kırmızımsı soyulmalar gösteren lekelerle ortaya çıkar; bu bölgedeki saçlar grimsi, mat bir görünüm kazanır ve en küçük bir darbede kıl, kökünün hemen üzerinden kopar. Bazen lezyon irinleşir ve kıl köküyle deride derin bir iltihaba yol açar. Mantar sakala yerleştiği zaman da irinleşme görülür.

Saçsız deride enfeksiyon kırmızı ve soyulan, kenarları kabarık, merkezi iyileşme eğiliminde olan ve çevreye doğru yayılan düzensiz lekelerle ortaya çıkar. Hastalık en sık ayak parmaklarının arasını etkiler; deride başlangıçta çatlaklar, daha sonra da içi sıvı dolu kesecikler ortaya çıkar. El tırnakları ayak tırnaklarından daha sık etkilenir. Hasta tırnak grimsi renkte ve kalınlaşmıştır; en ufak bir darbede tırnak kat kat ayrılır.

Hastalığın teşhisi, lezyonun mikroskopla incelenmesiyle ya da uygun ortamlarda kültüre ekilmesiyle konulur.

25 Temmuz 2016 Pazartesi

PETRUS CHRİSTUS, eser-biyografi

FLAMAN ressamı, 1420 yılında Baerle' de doğdu. 1444' de Brugge fahrî hemşerilik ünvanını aldı. Kişiliği, J. Van Eyck'in etkisi altında gelişti. Daha sonra R. Van der Weyden ile Bouts'un yolundan gitti. Fevkalâde bir ikonografik kaliteye sahip yirmi kadar tablo bıraktı. Christus 1473' de Brugge'da öldü.

Petrus Christus - Genç kadın portresi (1466)

24 Temmuz 2016 Pazar

TRİPSİN (pankreas enzimi)

TRİPSİN, pankreas sıvısında bulunan ve bağırsaklarda proteinleri peptonlara ve polipeptitlere parçalayan sindirim enzimidir. Pankreasta, tripsinojen halinde etkin olmayan bir durumda bulunur ve onikiparmak bağırsağından salgılanan enterokinazın etkisiyle tripsin haline dönüşür. Proteini parçalayıcı etkisinden dolayı kandaki pıhtıları eritmede kullanılır.

23 Temmuz 2016 Cumartesi

DENİS ANTOİNE CHAUDET, eser-biyografi

HEYKELTRAŞ, ressam ve desinatördür, 1763 yılında Fransa-Paris'te doğdu. Yeni klâsik okulun önde gelen temsilcilerindendir. Aşağıda gösterilen "barış" heykeli gümüşten yapılmıştır. Diğer heykelleri; "Paul ile Virginie beşikte" ve "Napolyon" dur. Chaudet, 1810 yılında Paris'te öldü.

Denis Antoine Chaudet - Barış

22 Temmuz 2016 Cuma

TRİKOSEFAL (körbağırsak asalağı)

TRİKOSEFALOZ adı verilen ve "trichuris trichiura"nın yol açtığı bağırsak hastalıklarından sorumlu asalağa trikosefal denilir. Asalağın boyu 3 ilâ 5 santimetre arasındadır ve bağırsak asalaklarına karşı kullanılan ilâçların ulaşamadığı körbağırsağa yerleşir. Bu sebepten bu ilâçların lavman yoluyla verilmesi tercih edilir.

Çok fazla şikâyete neden olmasa da, asalaklar çok sayıda olduklarında, tenya enfeksiyonlarına benzer belirtiler ortaya çıkarabilir. Asalağın yumurtaları kirli ellerle taşınır.

CHAS LABORDE, eser-biyografi

CHARLES Laborde da denilir. 1886 yılında Arjantin'in Buenos Aires şehrinde doğdu. Desinatör, gravürcü ve ressamdır. On beş yaşından itibaren dergilerde mizahî resimler yaptı. 1914 yılında "Le Rire Rouge" ve "La Baionette" te çalıştı.

İlk desenleri kibar bohem hayatını dile getirir. Daha sonra, "Paris Midi" nin yayınladığı resimli röportajlarda çağının âdetlerini yansıttı. İğneleyici, alaycı bir görüşü ve şiir dolu mizahı vardır. Hatıralarından ve gezi notlarından çeşitli albümler meydana getirdi. Kırka yakın kitap resimleyen Chas Laborde, 1941' de Paris'te öldü.

Chas Laborde - Büyük bulvar  (detay)

20 Temmuz 2016 Çarşamba

RAY CHARLES ROBİNSON

AMERİKALI zenci caz şarkıcısı, piyanist, besteci ve orkestra yöneticisi, 1932 yılında Georgia-Albany'de doğdu. Altı yaşında iken görme kabiliyetini kaybetti. Bir sakatlar enstitüsünde müzik öğrenimi gördü. On beş yaşında oradan ayrılarak profesyonel müzikçi oldu.

1946' da bir üçlü grup kurdu, yurt içinde çalışmaya başladı, fakat pek başarı elde edemedi; 1954' de "Rhythm and Blues" topluluğunun başına geçti, "blues" ve "rock and roll" şarkıcısı olarak kısa zamanda üne kavuştu. 1961' de büyük orkestra refakatında Fransa'da ve Antibes festivalinde büyük başarı kazandı.

Ray Charles bestelerindeki özellik; blues, gospel ve rock and roll'un ustalıklı karışımından doğar. Keskin bir ritm duygusuna sahiptir ve büyüleyici tesirleri nasıl kullanacağını iyi bilir. Şarkılarını yanık bir sesle, keskin ve acıklı vurgularla söyler. Ray Charles Robinson, 2004 yılında Kaliforniya-Beverly Hills' de öldü.

19 Temmuz 2016 Salı

JEAN-BAPTİSTE SİMEON CHARDİN

FRANSIZ ressamıdır, 1699 yılında Paris'te doğdu. Kral'ın marangozlarından birinin oğluydu. Bütün hayatı Paris'in Saint-Germain-des-Prés mahallesinde geçti. Noel Coypel ile J. B. Van Loo'nun yanında iyi bir resim eğitimi gördü. İki eseri ilgi çekti ve Kraliyet Akademisi'ne kabul edildi.

Natürmortlar yaptı; ışıkları, eşyadaki ışık yansımasından doğan renk ayrılıklarını iyi seçmesi, arkadaşları arasında üstünlük sağladı. Renk konusundaki başarılarını daha çok ev içi resimlerinde, figür ve portrelerde gösterdi. Deseni rahat, biçimleri doyurucudur. Hayatının sonuna doğru pastel yapmaya başladı.

18 Temmuz 2016 Pazartesi

PHİLİPPE DE CHAMPAİGNE, eser-biyografi

FLAMAN kökenli Fransız ressam, 1602 yılında Brüksel'de doğdu. 1621' de Paris'e gitti. Poussin ile arkadaş oldu, öğütlerinden istifade etti. 1628' de ana kraliçe Marie de Médicis'in ressamı oldu, ertesi yıl Fransa vatandaşı oldu.

Luxembourg sarayının süslemelerinde çalıştı. 13. Louis için çeşitli tablolar yaptı. Richelieu, ona Sorbonne kubbesiyle kendi sarayının süsleme işlerini yaptırdı. Champaigne her şeyden evvel büyük bir portre ressamıdır. Dindarların, rahibelerin, inzivaya çekilmiş kimselerin, burjuva milletvekillerinin ve çocukların portrelerini yaptı. Philippe de Champaigne 1674' de Paris'te öldü.

Philippe de Champaigne - Şahinli çocuk

LE CHARİVARİ mizah gazetesi

LE CHARİVARİ, 1832 yılında Paris'te kurulmuş bir mizah gazetesidir. Yazarları arasında karikatürist Daumier de bulunuyordu. 1835 yılı eylül'ünde siyasi içerikli karikatürlerin yerini sosyal içerikli eleştiriler aldı.

Le Charivari   (9 Eylül 1846) 

17 Temmuz 2016 Pazar

MARC CHAGALL, eser-biyografi

RUS asıllı Fransız ressamı, 1887 yılında Vitebsk-Rusya'da doğdu. Akademik bir ressamdan ders aldıktan sonra yirmi yaşında "ölüm" adlı ilk önemli tablosunu yaptı. St. Petersburg İmparatorluk Güzel Sanatlar Yüksek Okulu'na girdi, orada Léon Bakst ile çalıştı. Marc Chagall 1910 yılında Paris'e gitti, orada Delaunay, La Fresnaye, Modigliani, Canudo, Salmon, Apollinaire ve şair Blaise Cendrars ile tanıştı.

İleri sanat hareketlerinin etkisi altında kalsa da memleket hatıralarından tamamen vazgeçmedi. Çeşitli kompozisyonlarında onları canlandırdı. 1914' de Berlin'de açılan ve yaptığı tabloların büyük kısmını içeren sergi, Alman anlatımcılığının doğuşuna yardım etti. 1917' de Rusya'daydı, Sovyet hükümeti onu Vitebsk'de sanat işleri komiseri yaptı. 1922' de Berlin'e gitti, orada kitapçı Cassirer, ilk gravürlerini yayınladı.

16 Temmuz 2016 Cumartesi

TROMBİN VE TROMBİN ZAMANI

ENZİM etkinliği bulunan ve kanın pıhtılaşma sürecinde fibrinojenin fibrine dönüşmesini başlatan plazma proteinine "trombin" denilir. Öncü maddesi bir plazma globülini olan "protrombin"dir. Bu madde tromboplastin ve kalsiyum iyonunun varlığında trombine dönüşür.

Trombin zamanı

Kanda yapılan ve kanın pıhtılaşmasını inceleyen bir laboratuar yöntemidir. Bu yöntem, özel olarak plazmada fibrinojenin varlığını tespit etmek maksadıyla kullanılır. Sodyum sitratlı plazmaya trombin eklenmesinden sonra pıhtının oluşma müddetini ölçmeye yarar. Trombin zamanı özellikle fibrinojen eksikliğinde ve heparin ile pıhtılaşma önleyici tedavi uygulandığında uzar. Trombin zamanının normal değeri 10 - 15 saniyedir.

15 Temmuz 2016 Cuma

CEVRİ KALFA'NIN CESARETİ

CEVRÎ Kalfa, Osmanlı'da saray halayığı (cariye, köle) idi. 2. Selim'i öldüren 4. Mustafa'nın adamları, 2. Mahmud'u da öldürmek için dairesine hücum ederler, fakat Çerkez cariyelerden Cevrî Kalfa buna engel olmak için, mangaldaki külleri suikastçıların yüzüne gözüne atarak 2. Mahmud'un saklanmasına fırsat yaratır. Daha sonra 2. Mahmud, Alemdar Mustafa Paşa tarafından kurtarılıp Osmanlı tahtına çıkarıldı.

2. Mahmud tahta çıkınca Cevrî Kalfa, belki de canı pahasına yaptığı bu iyi hizmetinden dolayı hazinedar ustalığına (padişahı giydirip kuşatan hizmetlilerin başı) getirildi.

İstanbul Sultanahmet'te bulunan mektep ile çeşme, Cevrî Kalfa tarafından yaptırıldı. Cevrî Kalfa 1824 yılında İstanbul'da öldü.

Cevrî Kalfa'nın yaptırdığı mektep ve çeşme - Sultanahmet

CESAR BALDACCİNİ, eser-biyografi

FRANSIZ heykeltraşı, 1921 yılında Marsilya'da doğdu. Marsilya Güzel Sanatlar Okulu'nun Cornu atölyesinde, sonra da Paris'te Güzel Sanatlar Yüksek Okulu'nun Gaumont ve Saupiqe atölyelerinde yetişti. 1947' de demir, kurşun ve telden yaptığı eserlerle ilgi çekti.

César Baldaccini, daha sonra yaylar, cıvatalar, konserve kutuları gibi "malgamalar" kullandı. Şahmerdan presle sıkıştırılmış otomobil kaportaları ün kazandı. Garip hayvan figürleri yanısıra güçlü bir ekspresyonist teknikle çıplak kadın heykelleri de yaptı. 1959' da Carnegie ödülünü kazandı. "Genişlemeler" adını verdiği heykellerinin yapımında plastik köpük malzeme kullandı. İleri yıllarda tekrar geleneksel bronz kullanım tekniğine döndü. 1967' de Sao Paulo biyenali büyük heykel ödülünü kabul etmeyen César Baldaccini 1998' de Paris'te öldü.

César Baldaccini - Polyesterden başlar  (1972)

14 Temmuz 2016 Perşembe

GİUSEPPE CESARİ, eser-biyografi

CAVALİERE d'Arpino da denilir. İtalyan ressamı, 1568 yılında Roma yakınlarında, Arpino'da doğdu. Roncalli'nin öğrencisidir. Ressam Caravaggio'nun önce öğretmeni, sonra rakibi oldu. Caravaggio'nun sanatıyla Carracciler'in estetiğinin geçerli olduğu Roma'da manyerizmin en son taraftarlarından birisidir. Kolay, bazen ihmâlci üslûbu, birçok dini tablolarda ve mitolojik sahnelerde kendisini gösterir. Cesari 1640 yılında Roma'da öldü.

Giuseppe Cesari - Diana ve Aktaion (detay)

PİERRE BONTEMPS, eser-biyografi

FRANSIZ heykelci, 1506 yılına doğru Paris'te doğdu. 1536' dan 1550' ye kadar François Marchand ve Philibert Delorme ile birlikte Fontainebleau'da 1. François'nın mezarını yaptı. 1556' da Charles du Magny'nin yatay heykelini bitirdi. Dini inançları sebebiyle 1562 yılında Paris'ten ayrılmak mecburiyetinde kaldı. Fransız rönesansının en iyi heykelcilerinden biri sayılan Bontemps, 1570 yılına doğru öldü.

Pierre Bontemps - "Ceresole Alba savaşı"   (1. François'nın mezarı)

13 Temmuz 2016 Çarşamba

TAKİYEDDİNPAŞA'DAN CERRAHPAŞA'YA

İSTANBUL'un Cerrahpaşa semtindeki hastane, 1910 yılında İstanbul Şehremaneti (belediye) tarafından, bugünkü giriş kapısı yanında bulunan Takiyeddinpaşa konağında açıldı. İlk bakım ve tedavi yeri burası oldu. 1912 yılında Takiyeddinpaşa konağı yıkılarak yerine yeni bir hastane yapıldı. İçinde eczane ve laboratuar ile birlikte dahiliye, hariciye, göz ve kulak koğuşları bulunuyordu.

Zamanla etrafına yeni yapılar ilâve edildi ve cildiye ile verem bölümleri açıldı. Hastane böylece 150 yataklı hale getirildi. 1927 yılında bu hastanenin genişletilmesi düşünüldüğü için, 70 dönümlük yer istimlâk edildi. 1930' da yeni dahiliye bölümü faaliyete geçti. Yatak adedi 250' ye yükseltildi. 1933' de Tıp Fakültesi klinik çalışmaları İstanbul hastanelerine nakledilince; Cerrahpaşa'da 1. iç hastalıkları, 1. cerrahi ve göz klinikleri kuruldu, öğrenim için de bazı binalar yapıldı.

1969 yılında Cerrahpaşa hastanesinin idaresi tamamen İstanbul Üniversitesi'ne devredildi. Tıp fakültesinin ikiye ayrılması üzerine Cerrahpaşa'da ikinci bir tıp fakültesi kuruldu.

12 Temmuz 2016 Salı

SANATTA CENOVA OKULU

FLAMANLARIN etkisi altında Carlo Braccesco ve Brea'larla, daha sonra Milano ve Mantova ustalarının ve özellikle Pierino del Voga'nın gelmesiyle (1528) Roma ortamının tesirinde kalan bir okul. Cenova'nın mimari açıdan zenginleşmesi 16. yy' da Santa Maria di Carignano kilisesinin mimarı olan G. Alessi ve 17. yy' da üniversite sarayını yapan B. Bianco ve G.A. Falcone tarafından sağlandı.

Bu, rampalarla birbirine bağlanmış geniş taraçaları olan şehrin, göze çarpan panoramalarla ve dev dekorasyonlarla bezenmiş ve birbirine uygun düzenlenmiş saraylarla kaplandığı çağdır. Bu çağ, özellikle Lazarro kardeşler, Pantaleone Calvi, Luca Cambiaso, sonra Bernardo Castello tarafından yapılmış çok sayıda duvar ve tavan dekorasyonları çağıdır.

10 Temmuz 2016 Pazar

MEHMET CEMİL CEM (karikatürist)

TÜRK karikatürcüsüdür, 1882 yılında İstanbul'da doğdu. Doktor Kemal Paşa'nın oğlu. Orta öğrenimini Galatasaray Lisesi'nde yaptı. Okul sıralarında resim, özellikle desen ve karikatürleriyle dikkat çekti. Karikatür alanında kendi kendini yetiştirmekle beraber; Albert Guillaume, Huart Steinlen, Forain gibi devrin ünlü karikatürcülerinin tesiri altında kaldı. Paris'te bulunduğu yıllarda, Fransız dergilerinde karikatürleri yayınlandı

Mehmet Cemil Cem, 1908' yılından sonra İstanbul'da, siyasi bir hiciv dergisi olan "Kalem" dergisinde çizdi. Dergi kapatıldıktan sonra 1910' da "Cem" dergisini çıkardı ve 1. Dünya Savaşı'na kadar sürdürdü. Mütareke yıllarını Avrupa'da geçirdi. Cumhuriyetten

9 Temmuz 2016 Cumartesi

BENVENUTO CELLİNİ, eser-biyografi

CELLİNİ, İtalyan heykeltraş, kuyumcu ve madalyoncudur. 1500 yılında Floransa'da doğdu. Hayatının serüvenlerini "La vita" adlı eserine yazdı. Papa 7. Clemens'in himayesine girdi. Roma'da San Angelo şatosunu Bourbon dükasına karşı savundu. Sonra sırasıyla, Floransa, Mantova ve tekrar Roma'da bulundu; bu sırada papa 3. Paulus tarafından "dürüst olmamakla ve saygısızlıkla" suçlandı.

1540 yılında 1. François, Cellini'yi Fransa'ya davet etti. Orada beş yıl kaldı, saray büyükleri tarafından el üstünde tutuldu. 1. François için, üzerinde, Neptunus ile Amphitrit'in figürleri bulunan ünlü altın kaplama tuzluğu yaptı. 1545' de tekrar Floransa'ya, grandük Cosimo'nun yanına döndü. Yaptığı "Perseus" heykeli, üstün bir

8 Temmuz 2016 Cuma

TROMBOSİT SAYISINA DİKKAT

KANDA bulunan ve kanın pıhtılaşma sürecinin ilk evrelerine katkı sağlayan çekirdeksiz hücreye "trombosit" denilir. Yaygın damar içi pıhtılaşması gibi aşırı miktarda harcandığı durumlarda veya, otoantikorlar tarafından yıkıma uğratıldığı hallerde sayıları azalma gösterir. Polisitemi, akut ya da kronik iltihaplar, akut kanamalar veya tümörlere bağlı olarak trombosit sayısı hızla artar. Kandaki normal değerleri; 1 milimetreküp hacim kanda sayları 150 bin ilâ 400 bin tane kadardır.

Trombofilebit

Toplardamar duvarının iltihaplanması ve damarda pıhtı oluşmasıyla damarın tıkanmasıdır. Toplardamardaki pıhtı ancak, damarda iltihap geliştiğinde belirti verir. Bununla birlikte, iltihap olmadan da, meselâ toplardamar duvarının çeşitli nedenlere bağlı olarak bozulmasıyla, kan dolaşımının yavaşlamasıyla ya da kanın pıhtılaşma eğiliminin artmasıyla da pıhtı oluşabilir (flebotromboz).

Trombositemi

Kemik iliğinde meydana gelen tümöre benzer biçimdeki hastalık sebebiyle, kandaki trombosit miktarı öylesine artar ki; 1 milimetreküp hacim kandaki sayıları; 2 milyon ilâ 5 milyon taneye kadar yükselir. Bu durum kanın pıhtılaşma eğiliminin artmasına yol açar ve damarlarda çok sayıda tromboz görülür.

7 Temmuz 2016 Perşembe

TRİGLİSERİTLER

ALKOL ile yağ asitlerinin yaptığı esterlerden oluşan yağ türüne "trigliserit" denilir. Günlük yenilen besinlerle alınan yağların önemli bir bölümünü oluşturur; bir kısmı ise karaciğer tarafından yapılır. Besinlerle gelen veya karaciğerde yapılan trigliseritler kaslara ve yağ hücrelerine taşınırlar. Kandaki normal değeri 60-170 miligram/desilitre'dir. Şeker hastalığında, alkolizmde, hipotiroidizmde (tiroit bezinin kifayetsiz çalışmasında), hiperlipoproteinemilerde (tip 1, tip 4) kandaki değeri artış gösterir.

6 Temmuz 2016 Çarşamba

PİERRE CARTELLİER, eser-biyografi

FRANSIZ heykeltraşı, 1757 yılında Paris'te doğdu. Charles Antonine Bridan'ın öğrencisi oldu. Pantheon, Senato (Luxembourg sarayı), Louvre, Carrousel zafer takı gibi eserlerin süslemelerine katıldı. Neo-klasik çağın en iyi heykeltraşlarından biridir. 1831 yılında doğduğu şehirde öldü.

Pierre Cartellier - Kraliçe Joséphine'in mezarı

5 Temmuz 2016 Salı

EUGENE CARRİERE, eser-biyografi

FRANSIZ ressam ve taşbaskıcısı, 1849 yılında Gournay, Seine et-Oise'da doğdu. Eserlerinde daha çok aile ve annelik temasını işledi. Ekseriyetle çevresindekilerin resimlerini yaptı. Çizgiden çok biçime önem verdi; çizgileri gittikçe grileşen, bir bakıma renkleri silen ışık-gölge koyuluğuna boğdu. Rodin, Alphonse Daudet, Edmond de Goncourt, Anatole France, Paul Verlaine gibi sanatçıların portrelerini yaptı. Eugene Carriere 1906' da Paris'te öldü.

Eugene Carriere - Fantine

4 Temmuz 2016 Pazartesi

ANNİBALE CARRACCİ, eser-biyografi

BOLOGNA Akademisi'nin üç temsilcisinden en küçüğü ve en ünlüsü olan İtalyan ressamı, 1560 yılında Bologna'da doğdu. P. Tebaldi'nin öğrencisiydi. Fava sarayındaki dekorları aşırı gerçekçi idi. Farnese sarayının büyük salonunun kubbesini süsledi. Usta işi bir kompozisyon anlayışını yansıtan resimlerinde, mekâna yeni bir bakış getirdi.

Resimlerinde üstün bir bilgi ve hayret uyandıran canlılık vardır. Bu dekorasyon çokluğu, görülmemiş bir mekân bütünlüğü oluşturdu, sarı renklerin parlaklığı, yumuşaklığı Barok çağı için belli bir örnek ortaya koydu. Annibale, 1609 yılında Roma'da öldü.

Annibale Carracci - Çocuk katliamı

CARLO CARRA, eser-biyografi

İTALYAN ressamıdır, 1881 yılında, İskenderiye yakınlarında Quargnento'da doğdu. Milano'daki Brera akademisinde yetişti. Fütürist akımın öncüleri arasına katılmadan önce Lombardia natüralizmine ve Fransız divizyonizmine ayak uydurdu.

1915'den sonra ülkesinin primitiflerinden etkilendi ve Giorgio de Chirico ile birlikte metafizik okulunun temsilcilerinden biri oldu. 1921'den itibaren gittikçe daha çok tabiata yaklaşan peyzaj çalışmaları yaptı. Resim teorileri üzerine yazıları da olan Carra, 1966'da Milano'da öldü.

Carlo Carra - Erdişi  (1917)

3 Temmuz 2016 Pazar

ANTOİNE CARON, eser-biyografi

FRANSIZ ressam ve desinatörüdür. 1521 yılında Beauvais'de doğdu. Catherine de Medicis'in özel ressamı oldu. Resimleri yanında halı kartonları  ve alegorik tablolar da yaptı. İtalya resim sanatından esinlenen çizgileri zaman zaman Fontainebleau okulunun ustalarını hatırlatır. Vücut çizgilerinin aşırı derecede uzatılması, figürlerin dans havası içindeki durumları, gerçekle fantastiğin birbirine karıştığı, çağının maniyerizmini hatırlatır. Caron 1599' da doğduğu şehirde öldü.

Antoine Caron - Triumvirlerin katli

2 Temmuz 2016 Cumartesi

UTANMA, UTANGAÇLIK (çekingenlik)

UTANMA, kendini ya da herhangi bir davranışını onaylamayan, başkalarının bakışlarından ve yargılarından kaçan kişinin içinde bulunduğu ruhsal duruma denilir. Yüzün kızarması gibi simgesel ya da bellli bir süre gözlerden uzak kalma gibi bir biçimde dışa vurulur.

"Ayıp" kavramı utanmanın bütünleyici öğesidir; kişiyi utandıran veya utandırması gereken davranışları belirler. Herkese açık yerlerde ve toplum içinde sık sık utanmaya meyli olan kişilere "utangaç" denir. Utanmaya yol açan davranışlar, kişi ve toplumlara göre büyük farklılıklar gösterir. Bununla beraber gösteriş birçok toplumda utanç verici olarak kabul edilir; cinsi organların ve cinsi ilişkilerin teşhirinden ölüm ve yas gibi olayların gösteriş konusu edilmesine kadar çeşitli davranışlar ayıp kavramına girer.

1 Temmuz 2016 Cuma

BARTOLOMEO CARDUCCİ, eser-biyografi

İTALYAN ressamı, 1560 yılında Floransa'da doğdu. 2. Felipe tarafından İspanya'ya getirildi. İspanya'da "Carducho" diye anılır. Hayatının büyük kısmı Madrid Sarayı'nda geçti. İtalya'nın sanat zevkini İspanya'ya taşıdı. 1585 ilâ 1606 yılları arasında El Escorial sarayının süslemelerini yaptı. Kardeşi Vincenzo da ressam olup, Madrid'deki atölyesinde birçok öğrenci yetiştirmiştir. Bartolomeo, 1608 veya 1610 yılında (yaş 48-50) Madrid'de öldü.

Bartolomeo Carducci - İsa'yı çarmıhtan indirme

30 Haziran 2016 Perşembe

CAROLUS-DURAN, eser-biyografi

CHARLES Durand da denilir. Fransız ressamı, 1837 yılında Lille'de doğdu. Velasquez ve Manet hayranı olan ressam, özellikle salon portre ressamı olarak tanındı, burjuva sınıfından kişilerin portrelerini yaptı. 1869 yapımı "Eldivenli kadın" tablosu devlet tarafından alındı. Carolus-Duran, 1917 yılında Paris'te öldü.

Carolus-Duran - Eldivenli kadın

UVEA, UVEİT, UVEOPAROTİT

UVEA

GÖZDE mezodermden gelişen ve dışta sklera (gözakı), içte retina (ağtabaka) arasında kalan damarsı tabakaya "uvea" denilir. Yüzeyinin dörtte üçünü oluşturan arka taraftaki bölümüne "koroit" denir. Burası retinanın duyarlı bölümüne karşılık gelir ve kan damarı bakımından zengindir. Koroitin ön bölümüne doğru uvea kirpiksi cisim halini alır; daha öndeki bölüm ise "iris"i meydana getirir.

UVEİT

Gözdeki uvea iltihabına "uveit" denilir. Uveit yaygın veya bölgesel olabilir. Bölgesel iltihaplara, ilgili bölgenin adı verilir; meselâ koroit iltihabına "koroidit", kirpiksi cisim iltihabına "siklit"denir. İltihap, retina (ağtabaka), sklera (gözakı) gibi gözün diğer yapılarını da ilgilendirebilir.

29 Haziran 2016 Çarşamba

ANTONİO CANOVA, eser-biyografi

İTALYAN heykeltraşıdır, 1757 yılında Treviso eyaleti-Possagno'da doğdu. Bir zanaatçının oğluydu. Daha çocukken taş yontucusu oldu. Orta seviyede birer heykeltraş olan Torreti ve Ferrari'den ders aldı. İlkçağ sanatını ve tabiatı inceleyerek kendini yetiştirdi.

Yunan heykellerini taklit ederek yaptığı eserlerde yapmacıklı, fakat zarif bir hava ve büyük ustalık kendini gösterir. Canova'nın ünü bütün Avrupa'ya yayıldı. Hükümdarların siparişlerinin ardı arkası kesilmiyordu. Napolyon tarafından iki kere Paris'e çağrıldı ve çeşitli eserler yapması istendi, fakat Napolyon, Canova'nın yaptığı ve kendisini çıplak olarak gösteren dev anıtından hoşlanmadı. Avrupa heykel sanatı üzerinde derin etkiler yapan Antonio Canova 1822'de Venedik'te öldü.

Antonio Canova - Pauline Borghese'nin heykeli

LUDOVİCO CARDİ, eser-biyografi

LUDOVİCO Cardi da Gigoli, İtalyan ressam, heykeltraş ve mimarı, 1559 yılında Cigoli-San Miniato'da doğdu. Michelangelo, Correge ve Andrea del Sarto'yu inceleyerek yetişti. Floransa Akademisi üyesi oldu. Floransa'da Santa-Maria Novella manastırının fresklerini yaptı (1581-84). Mimar olarak; Buontalenti'nin başladığı Nonfinito sarayının Cortile'sini tamamladı (Floransa 1596). Ludivico Cardi 1613 yılında Roma'da öldü.

Ludovico Cardi - İsa'nın çarmıhtan indirilmesi

28 Haziran 2016 Salı

PİETRO CANONİCA, eser-biyografi

İTALYAN heykeltraş, ressam ve bestekârı, 1869 yılında Torino'da doğdu. Torino'da Accademia Albertina'da Tabacchi'nin ve Gamba'nın öğrencisi oldu. Yirmi yaşında Torino'da bir sergi açtı. Dört yıl sonra Paris salonunda sergilediği "Seçimden sonra (dopo il voto)" adlı heykeliyle ün kazandı.

İtalya'dan başka; Londra, Paris, Berlin, Dresden, Münih gibi şehirlerde de sergilere katıldı ve daima başarılı oldu. Altın madalyalar kazandı. Roma'da Güzel Sanatlar Akademisi'nde (academia di belle arti) müdürlük ve heykeltraşlık profesörlüğü yaptı.

Eserlerinin başlıca özelliği şekil güzelliği ve ifade çekiciliğidir. Heykelleri, klâsik heykeltraşlığın izleri olan ağırbaşlılık ve soyluluk göstermekle birlikte, aynı zamanda modelin iç hayatını, karakterini ve özel ruhi dramını da yansıtır. Özellikle atlı heykelleri, atların güzel anatomisi ve canlılığından dolayı büyük ün kazandı.

27 Haziran 2016 Pazartesi

MASSİMO CAMPİGLİ, eser-biyografi

İTALYAN ressamı, 1895 yılında Berlin'de doğdu, fakat çocukluğu Floransa'da geçti. Resim çalışmalarına 1919' da Paris'te başladı. Mısır sanatıyla karışık bir kübizmin etkisindeydi. 1928' den itibaren de geometrik şekillerle canlı renklerin birbirine bağlandığı bir üslûp oluşturmada yardımcı olacağı düşüncesiyle etrüsk sanatına başvurdu. Campigli, büyük freskler yaptı. Bunlardan 300 metrekarelik bir fresk Padova üniversitesindedir. Massimo Campigli 1971 yılında (yaş 76) Saint-Tropez'de öldü.

Massimo Campigli - Manzara   (1957)

26 Haziran 2016 Pazar

GİULİO CAMPİ, eser-biyografi

İTALYAN ressam ailesinin üç oğlundan biridir. 1502 yılında Cremona'da doğdu. Ailenin babası ressam Galeazzo Campi, diğer iki oğul ressam Antonio ve ressam Vincenzo'dur. Aile resim anlayışında Giulio Romano'nun tesirinde kaldı. Giulio Campi, Cremona ve Milano'da çalıştı ve Venedik sanatını öğrendi. 1572 yılında doğduğu şehirde öldü.

Giulio Campi - Azizler arasındaki Meryem

25 Haziran 2016 Cumartesi

DAMİAN CAMPENY Y ESTRANY, eser-biyografi

KATALONYALI heykeltraştır. 1771 yılında Barcelona yakınında, Mataro'da doğdu. Roma'da (1815) Canova'nın etkisinde kaldı. Kral'ın heykeltraşı, San Fernando Akademisi'nin onursal üyesi, Barcelona Güzel Sanatlar Okulu'nda öğretmen, sonra da okulun müdürü oldu. 1855 yılında ( yaş84) Barcelona'da öldü.

Damian Campeny Y Estrany
"Paris"

23 Haziran 2016 Perşembe

ADOLPHE FELİX CALS, eser-biyografi

FRANSIZ ressam, 1810 yılında Paris'te doğdu. 1848 Salonu'nda ressamlığın ilk adımlarını attı. Armand Doria 1859' da elinden tutuncaya kadar yoksulluk içinde yaşadı. 1874 yılından 1880' e kadar izlenimcilerin sergilerine katıldı. Cals, 1880' de Honfleur' de öldü.

Adolphe Félix Cals - Honfleur'de sabah kahvaltısı (detay) 1875

22 Haziran 2016 Çarşamba

GECECİ CADIMAKİ

İNSANSILAR ile makiler arasında bir geçiş grubu oluşturan sıçan büyüklüğünde uzun bacaklı, kısa gövdeli, bozdan koyu kahveye kadar farklı renkte kalın ipeksi postlu, yuvarlak iri gözlü bir ağaç maymunudur. Cadımakiler kafalarını 180 derece döndürebilirler.

Arka ayakları çok gelişmiştir; parmak uçlarının yuvarlak ve yapışan yastıkçıklar halinde genişlemesi, hareket kabiliyetini artırır. Gececi olan, böcek ve küçük sürüngenlerle geçinen cadımakiler Filipinler, Sulavesi, Borneo, Cava, Sumatra adalarında yaşar.

21 Haziran 2016 Salı

PHİLİPPE DE BUYSTER, eser-biyografi

FLAMAN heykeltraş, 1595 yılında Anvers'de doğdu. Val-de-Grâce ile Wideville ve Maisons şatolarının dekorasyonu için Fransa'ya gitti. Ayrıca birçok mezar heykeli de yaptı. Bunların en ünlüsü, İvry Güçsüzler Yurdu'nda kardinal La Rochefoucauld'un mezarındadır. Buyster 1688' de Paris'de öldü.

Philippe de Buyster - Kardinal La Rochefoucauld'un anıtkabri 

sir EDWARD BURNE-JONES, eser-biyografi

İNGİLİZ ressam ve desenci, 1833 yılında Birmingham'da doğdu. W. Morris ve Ruskin'in arkadaşı, Rossetti'nin öğrencisi, Pre-Raphaelite resim okulunun en önemli temsilcisi. Botticelli'den büyük ölçüde etkilendi. Oxford katedralinin vitraylarını yaptı.

1870-77 yılları arası resim sergilemedi. Sonra Grosvenor Gallery'de açtığı sergiyle büyük başarı kazandı. Roma'da İngiliz kilisesi için muhteşem süslemeler ve cam üstüne resimler yaptı. Royal Academy'ye üye oldu. 1898 yılında Londra'da ölen Burne-Jones'un, büyük ölçüde ortaçağ anlatılarından ve romantik şiirden esinlenen eserlerinde, süsleme düşkünlüğü görülür.

sir Edward Burne-Jones - Harabelerde aşk

20 Haziran 2016 Pazartesi

BURMALI (yılanlı) SÜTUN

İSTANBUL'da Sultanahmet meydanında bulunan tarihi sütun. Teodosios'un diktirdiği sütun, Mısır'dan getirilen obelisk ile Konstantinos porphyrogennetos sütunu arasındadır. Bunlar Hipodromun ortasında yer alan ve etrafında atlı araba yarışlarının yapıldığı yüksek podionun üzerinde bulunmaktaydı, aralarında da heykeller bulunuyordu.

Bir parçası "burmalı sütun" halinde ayakta kalan anıt, birbirine dolanmış üç yılandan meydana geliyordu. Grekler'in Persler'e karşı Salamis (milâttan önce 480) ve Plataia'da (mö 479) kazandıkları zaferin hatırası için "zafer anıtı" olarak yapılmıştı.

Savaş ganimetleriyle elde edilen tunçtan döktürülen üç ayaklı altın kazanın (tripodes) ortadaki destek ayağı idi. Delphoi Apollon tapınağına sunulmuştu. Kazan, İstanbul'a getirilmeden evvel kayboldu. Bizans İmparatoru Konstantinos, burmalı sütunu Yunanistan'dan İstanbul'a getirterek hipodroma diktirdi.

19 Haziran 2016 Pazar

HANS BURGKMAİR, eser-biyografi

ALMAN ressam ve gravürcü, 1473 yılında Augsburg'da doğdu. Önce babası Thoman Burgkmair (1444-1523), sonra Colmar'da Martin Schongauer'in öğrencisi (1488) oldu. 1490 yılından sonra Kuzey İtalya'ya bir yolculuk yaptı. 1498' de Augsburg'a yerleşti. Zengin hayâlgücünün ürünü olan birçok eserinde Dürer etkisi görülür. Dini kompozisyonlarından ve portrelerinden, sağlam kompozisyonlara ve canlı renklere önem verdiği anlaşılır. Dürer ile birlikte İtalyan rönesansının sanat anlayışına bağlı kalan ilk alman ustalardandır. Hans Burgkmair 1531' de (yaş 58) doğduğu şehirde öldü.

Hans Burgkmair -
Schellenberger'in portresi

18 Haziran 2016 Cumartesi

JAN BRUEGEL, eser-biyografi

BABA, Pieter Bruegel'in, lâkabı "kadife" olan ikinci oğlu. Flaman ressamıdır. 1568 yılında Brüksel'de doğdu. Bir minyatürcü inceliğiyle manzaralar, mitoloji ve İncil konulu tablolar, çiçek resimleri yaptı. Ünlü bir minyatürcü olan büyükannesi Maria Bessemers'in, sonra da Pieter Goetkint'in öğrencisi oldu. İtalya'ya gitti, kardinal Borromeo'nun himayesine girdi.

Sonra Anvers'e yerleşti, orada Rubens ile arkadaş oldu. Ayrıca, F. Francken II, H. Van Balen, H. de Clerck, J. de Momper gibi ressamlarla sıkça birlikte çalıştı. Kendisini taklit edenlerle farkedilmesi çok zor olan bir çok eser bıraktı. Jan Bruegel 1625' de Anvers'de öldü.

Jan Bruegel - Yel değirmenleri